Одаме набошад, ки шириниро дӯст надорад. Хурду калон дар байни шириниҳо шоколадро бисёртар дӯст медоранд. Он ҳамчун тӯҳфа ё нишонаи таваҷҷӯҳ истифода мешавад ва рӯйдодҳои муҳими ҳаёт бо он ҷашн гирифта мешаванд. Оё шумо медонед, шоколад кай ва аз тарафи кӣ ихтироъ шудааст?
Ҳамасола 11-уми июл Рӯзи ҷаҳонии шоколад таҷлил мешавад. Ин идро фаронсавиҳо ихтироъ кардаанд ва ба дӯстдорони шоколад дар гӯшаҳои гуногуни ҷаҳон маъқул омад.
Ид кай пайдо шуд?
Ин ҷашн соли 1995 ҷорӣ карда шуд. Дар ибтидо Рӯзи шоколад танҳо дар Фаронса ҷашн гирифта мешуд. Аммо он ба зудӣ дар дигар кишварҳои ҷаҳон: Италия, Олмон, Швейтсария, инчунин дар шаҳрҳои бузурги Русия — Маскав, Санкт-Петербург, Владивосток ва ғайра ба кор даромад.
Гузашта аз ин, ид якчанд санаҳои асосии дигар дорад. Ҳамин тавр, ҷашнҳо рӯзи 7 июл баргузор мешаванд. Эҳтимол меравад, ки маҳз дар ҳамин рӯз шоколад ба Аврупо оварда шудааст. Дар ҳамон моҳ, 28 июл дар Иёлоти Муттаҳида Рӯзи шоколади ширӣ ва 13 сентябр Рӯзи байналмилалии шоколад ҷашн гирифта мешавад.
Шоколадро кӣ ихтироъ кардааст
Мексика зодгоҳи шоколад ҳисобида мешавад. Ҳатто қабилаҳои қадимии Майя меваҳои какаоро майда карда, нӯшокие бо номи xocolatl мегирифтанд. Гумон мерафт, ки он қувват ва устуворӣ медиҳад.
Испониён, ки дар асри 14 ба ин қитъа омаданд, таъми ин лазизро чунон дӯст доштанд, ки онро тиллои сиёҳ номиданд. Ба ватан баргашта, дастур (рецепт)-и тайёр кардани нӯшокиро бо худ бурданд. Ҳамин тавр ӯ дар Аврупо омада расид. Аврупоиҳо барои мулоимтар кардани талхӣ ба он шакар илова карданд. Дар ин шакл, нӯшокӣ аввал дар байни элитаи ҳукмрон ва сипас дар байни мардуми оддӣ маъруфият пайдо кард.
Аммо, шоколади сахте, ки мо имрӯз медонем, танҳо дар асри XIX пайдо шудааст. Дар ин роҳ қадами аввалинро химики Голландия Конрад ван Хоутен гузошт. Ба ӯ муяссар шуд, ки аз лубиёи какао ду маҳсулот: хокаи какао ва равғани какао ба даст оварад. Баъдтар, инглис Ҷозеф Фрай равғани какаоро бо тарошидаи какао омехта карда, хамираи шоколад гирифт, ки баъдан сахт шуда, шакли худро нигоҳ дошт.
Пас аз чанд сол, Даниэл Питери швейтсарӣ ба ин омехта шири хушк илова кард — ҳамин тавр шоколади ширӣ ба вуҷуд омад.
Шоколад дар замони Пётри I ба Русия омад. Таърих мегӯяд, ки подшоҳ онро ҳамроҳи қаҳва аз Ғарб овардааст.
Рӯзи умумҷаҳонии шоколад дар кишварҳои гуногун ҷашн гирифта мешаванд
Дар рӯзи шоколад, дар кишварҳои гуногун ба ифтихори ҷашн чорабиниҳои гуногун баргузор мешаванд. Инҳо фестивалҳо, дарсҳои мастер-класс оид ба истеҳсоли шоколад, инчунин намоишгоҳҳои расмҳои шоколадӣ ва ҳайкалҳоро дар бар мегиранд.
Дар ин рӯз дидани сехҳои қаннодӣ ва фабрикаҳое, ки шоколад истеҳсол мекунанд, махсусан шавқовар аст. Дар ин ҷо ба ҳама нақл мекунанд, ки шоколад чӣ тавр ва аз чӣ тайёр карда мешавад ва рафти истеҳсоли онро нишон медиҳанд. Чунин экскурсияҳо дар худи зодгохи ид — дар Франция ва дигар мамлакатҳо гузаронида мешаванд.
Далелҳои ҷолиб
Имрӯз якчанд намуди шоколад вуҷуд дорад. Манфиатҳои он аз лӯбиёи какао бармеоянд. Аксарияти онҳо — зиёда аз 60% — дар шоколади сиёҳ мавҷуд аст, бинобар ин он солимтарин ҳисобида мешавад. Шоколадҳои сафед ва ширӣ бояд танҳо ҳамчун диссерт қабул карда шаванд.
Шумо инчунин метавонед навъи дигари шоколадро пайдо кунед — гулобӣ. Технологҳои швейтсарӣ кашфи онро чанд сол пеш эълон карда буданд. Он бо ранги гулобӣ ва таъми мевадораш аз дигар навъҳо фарқ мекунад. Шумо инчунин метавонед шоколади сабзро пайдо кунед. Ин ранг тавассути илова кардани чойи сабзи ҷопонӣ ба даст меояд.
Дар ҳамин ҳол, ба гуфтаи табибони дандон, шоколад нисбат ба дигар шириниҳо барои дандонҳо каме хатарнок аст. Равғани какао дандонҳоро бо пардаи тунук иҳота мекунад ва нобудшавии сири дандонро пешгирӣ мекунад.
