Тибқи натиҷаҳои таҳқиқот, дарсҳо оромтар гардида, низоъ миёни хонандагон коҳиш ёфтааст, муҳити мусоид ташаккул ёфта, муоширати зиндаи байни хонандагон афзоиш ёфтааст. Ҳамчунин иштироки кӯдакон дар бозиҳои дастаҷамъӣ ва муносибатҳои иҷтимоӣ фаъолтар шудааст.
Натиҷаҳои нави таҳқиқот оид ба таъсири маҳдуд намудани истифодаи телефонҳои мобилӣ дар мактабҳои Норвегия нашр гардиданд. Мувофиқи хабари хизмати матбуотии ҳукумати кишвар, гузориш аз ҷониби бахши таҳқиқотии назди Донишгоҳи фан ва технологияҳои Норвегия омода шудааст.
Хулосаҳои асосии таҳқиқот
Мувофиқи ҳисобот, мактабҳое, ки модели «mobilfrie skoler» (мактабҳои бидуни телефонҳои мобилӣ)-ро ҷорӣ намуданд, як қатор тағйироти мусбатро ба қайд гирифтаанд:
— коҳиш ёфтани низоъ байни хонандагон ва ташаккули муҳити ором дар дарсҳо;
— таҳкими ҷамъияти мактабӣ ва беҳтар шудани муҳити иҷтимоӣ;
— зиёд шудани мулоқоти зинда байни хонандагон дар вақти танаффус;
— иштироки фаъолонаи кӯдакон дар бозиҳои дастаҷамъӣ ва муносибатҳои байниҳамдигарӣ.
Ба гуфтаи муҳаққиқон, баъд аз маҳдуд шудани истифодаи смартфонҳо хонандагон камтар ба дастгоҳҳои рақамӣ парешон шуда, бештар ба фаъолиятҳои офлайнӣ ҷалб гардидаанд.
Кам шудани «фишори рақамӣ»
Дар гузориш таъкид мешавад, ки ин маҳдудият ба коҳиш ёфтани «фишори рақамӣ» — яъне зарурати ҳамеша онлайн будан, ҷавоб додан ба паёмҳо ва пайгирии шабакаҳои иҷтимоӣ — мусоидат кардааст. Ин ҳолат ба вазъи равонии хонандагон таъсири мусбат расонидааст.
Модел чӣ гуна ҷорӣ шуд?
Дар мактабҳои гуногун шаклҳои мухталифи маҳдудият истифода мешаванд:
— нигоҳ доштани телефонҳо дар ҷевонҳо давоми рӯз;
— манъи истифодаи телефон дар синфхонаҳо;
— маҳдудияти қисман — иҷозати истифода танҳо дар соатҳои муайян.
Дар ин ҷо сухан дар бораи манъи пурраи телефонҳо дар сатҳи миллӣ намеравад, балки сиёсати системавии маҳдуд намудани истифодаи онҳо дар раванди таълим мебошад.
Мавқеи ҳукумат
Ба гуфтаи вазири маорифи Норвегия Кари Несса Нортун, натиҷаҳои таҳқиқот андешаҳои омӯзгорон ва волидонро тасдиқ мекунанд: муҳити озод аз телефонҳои мобилӣ мактабҳоро бехатартар, оромтар ва барои таҳсил мусоидтар мегардонад. Натиҷаҳои таҳқиқот минбаъд ҳангоми таҳияи сиёсати соҳаи маориф истифода хоҳанд шуд.
Ҳамин тариқ, Норвегия ба яке аз кишварҳои аврупоӣ табдил ёфтааст, ки маҳдудияти истифодаи телефонҳои мобилиро ба таври системавӣ ҷорӣ намуда, самаранокии онро бо арзёбии илмӣ ҳамзамон меомӯзад. Ин гузориш метавонад барои кишварҳои дигаре, ки чунин чораҳоро баррасӣ мекунанд, ҳамчун намуна хизмат намояд.
